Super El Niño ubrzano jača u tropskom Pacifiku, a njegovo djelovanje moglo bi se tokom jeseni i zime odraziti i na vremenske prilike u Evropi. Najnovije dugoročne prognoze ponovo su podigle očekivani vrhunac njegovog intenziteta, čime bi se ovaj događaj iz 2026. kasnije ove godine mogao približiti rekordnoj teritoriji.
Prema analizi meteoportala Severe Weather Europe, iza naglog jačanja ovog klimatskog fenomena stoji neuobičajeno snažna kombinacija zapadnih vjetrova i velike količine toplote nakupljene ispod površine okeana. El Niño pritom mijenja atmosfersku cirkulaciju iznad tropskog Pacifika, što može imati posljedice daleko izvan tog područja. Promjene pritiska i vjetrova utiču na raspored padavina i temperature te mogu oblikovati vremenske obrasce na velikim dijelovima planete.
El Niño je dio fenomena ENSO, odnosno “El Niño – južna oscilacija”, koji obuhvata promjene u temperaturi površine mora i atmosferskim uslovima iznad ekvatorijalnog Pacifika. ENSO se izmjenjuje između tople faze, El Niña, i hladne faze, La Niñe, najčešće u razmacima od jedne do tri godine. Na smjenu tih faza snažno utiču tropski pasati. Kada se zagrijavanje Pacifika pojača do ekstremnih razmjera, govori se o Super El Niñu.
Takvi su događaji rijetki i pojavljuju se otprilike jednom u deceniji ili rjeđe. Posljednja tri zabilježena bila su 2015./2016., 1997./1998. i 1982./1983.
Prema trenutnim dugoročnim prognozama, prvi uticaji mogli bi se osjetiti već tokom jeseni. Od oktobra do decembra nad većim dijelom Evrope moglo bi se razviti područje nižeg pritiska, uz temperature iznad prosjeka. Istovremeno bi zapadno i jugozapadno strujanje s Atlantika moglo donijeti velike količine vlage, zbog čega se u ovom trenutku predviđa povećana vjerovatnoća padavina iznad prosjeka na velikom dijelu kontinenta. Riječ je, međutim, o vrlo ranim sezonskim prognozama koje se mogu znatno mijenjati kako se približava jesen.
Zima bi mogla donijeti zanimljiviju kombinaciju
Najizraženiji uticaj Super El Niña očekuje se tokom zime. Prema trenutnom modelu, područja niskog pritiska mogla bi se proširiti prema sjeverozapadnoj i sjevernoj Evropi. Takav raspored stvara izraženiju razliku u pritisku između sjevera i juga kontinenta, što bi moglo dodatno pojačati zapadna strujanja s Atlantika prema Evropi. Glavni rezultat mogao bi biti blaža zima s temperaturama iznad prosjeka na velikom dijelu kontinenta.
To, međutim, ne znači da će cijela Evropa biti bez zimskih prodora. Povremeno bi se hladan vazduh mogao spustiti sa sjevera prema Ujedinjenom Kraljevstvu i Irskoj te dijelovima sjeverne i sjeverozapadne Evrope.
Iako se ne očekuju velike i dugotrajne snježne padavine na većem dijelu kontinenta, prema sadašnjim prognozama izuzetak bi mogli biti sjeverni i sjeveroistočni dijelovi Evrope te viši predjeli centralne Evrope.
Drugim riječima, Super El Niño zasad ne sugeriše klasičnu hladnu evropsku zimu, nego prije svega kombinaciju toplijeg vremena, snažnih atlantskih strujanja i povremenih prodora hladnog vazduha. Ipak, do početka zime još je mjesecima, pa će se prognoze u međuvremenu gotovo sigurno mijenjati. Super El Niño može značajno uticati na globalnu atmosferu, ali sam po sebi ne određuje vrijeme na pojedinoj lokaciji.
