Naučnici su duboko u unutrašnjosti Zemlje otkrili šest misterioznih područja koja ranije nisu bila dokumentovana. Nalaze se u blizini granice jezgra i plašta, oko 2.900 kilometara ispod naših nogu, a istraživači su do njihovog otkrivanja došli analizirajući seizmičke valove.
Proučavanje onoga što se događa hiljadama kilometara ispod Zemljine površine izuzetno je važno jer procesi u njenoj unutrašnjosti imaju utjecaj na pojave poput zemljotresa, cunamija i vulkana.
Zemljina unutrašnjost uglavnom se dijeli na tri dijela. U središtu se nalazi željezno jezgro koje je izuzetno viskozno i nije u potpunosti čvrsto. Oko njega se nalazi debeli sloj polučvrstih stijena poznat kao plašt, dok je sve obavijeno relativno tankom korom na kojoj živimo.
Direktno istraživanje duboke unutrašnjosti planete predstavlja ogroman problem. Najdublja bušotina koju su ljudi ikada napravili je Kolska superduboka bušotina, nastala tokom Hladnog rata u Sovjetskom Savezu, prenosi IFLScience.
Dosegnula je dubinu od 12.263 metra, odnosno 40.230 stopa. Za poređenje, najdublja prirodna tačka na Zemlji nalazi se u Marijanskom rovu, na dubini od približno 11.034 metra.
Bušenje je trajalo dvije decenije, a projekat je napušten nedugo nakon pada Željezne zavjese.
Uprkos ogromnoj dubini koju je dostigla, procjenjuje se da je Kolska superduboka bušotina prošla tek približno trećinu Zemljine kore. Zbog toga istraživanje mnogo dubljih slojeva zahtijeva potpuno drugačije metode.
Analizirali više od dva miliona zapisa zemljotresa
Naučnici u Kini odlučili su proučavati seizmičke valove kako bi dobili bolju sliku o tome šta se događa na granici Zemljinog jezgra i plašta, koja se nalazi približno 2.900 kilometara ispod površine.
Posebno su ih zanimali seizmički signali poznati kao PKP prekursori.
Istraživači objašnjavaju da je granica između jezgra i plašta ključna za prijenos toplote i kruženje materijala unutar planete, ali njeni detalji u manjim razmjerama još nisu dovoljno poznati.
PKP prekursori mogu se raspršiti i skrenuti kada naiđu na male nehomogenosti neposredno iznad ove granice. Upravo zbog toga mogu poslužiti kao svojevrsne sonde za otkrivanje skrivenih struktura duboko u Zemlji.
Problem je, međutim, predstavljalo pronalaženje dovoljnog broja ovih signala.
Naučnici su zato upotrijebili mašinsko učenje kako bi analizirali više od dva miliona zapisa zemljotresa prikupljenih tokom posljednjih 35 godina.
Analiza je izdvojila približno 175.000 zapisa, što je oko deset puta više PKP signala nego što ih je identificirano u svim prethodnim istraživanjima zajedno.
Kada su analizirali tako veliku količinu podataka, naučnici su počeli uočavati obrazac koji ranije nije bio vidljiv.
Prethodna istraživanja uspijevala su identificirati samo rijetka i međusobno izolirana područja koja su registrovali PKP prekursori. Novi rezultati, međutim, ukazuju na mogućnost da se takve nehomogenosti protežu preko mnogo širih područja u obliku kontinuiranih pojaseva.
Istraživači su pritom identificirali i šest područja u kojima se vjerovatno nalaze značajne nehomogenosti koje ranije nikada nisu bile dokumentovane.
Još ne znaju šta su zapravo pronašli
Otkriveno je, dakle, najmanje šest područja u blizini granice jezgra i plašta koja raspršuju PKP seizmičke valove.
Naučnici za sada ne mogu utvrditi šta su tačno strukture koje izazivaju takvo ponašanje valova. Međutim, njihovo otkrivanje pruža nove konkretne ciljeve za buduća istraživanja duboke unutrašnjosti Zemlje.
Istraživači se nadaju da bi razumijevanje prirode ovih struktura, kao i načina na koji utječu na kretanje seizmičkih valova kroz planetu, moglo pružiti bolje informacije o razornim pojavama poput zemljotresa i vulkana.
Studija je objavljena u naučnom časopisu JGR Solid Earth.
