Toplotni val u Evropi, a na Balkan nikako da dođe ljeto

Objavljeno prije 5 mjeseci

Dok se dijelovi Evrope u kojima temperature rijetko prelaze 30. tačku na skali termometra ‘kuhaju’, na Balkanu ljeto nikako da započne.

Izraženo visoke temperature pogodile su sjevernu Evropu čak i u onim dijelovima u kojima to nije uobičajeno u ovo doba godine, u Švedskoj, Finskoj i Norveškoj.

U zapadnoj i centralnoj Evropi proteklih dana su bile zabilježene temperature od 35 do 38 stepeni, a slične prognoze su najavljene za predstojeći period.

U Njemačkoj i zemljama Beneluksa u petak je bilo od 37 do 39 stepeni. U Velikoj Britaniji petak je bio najtopliji dan ovog ljeta sa izmjerenih 35 stepeni.

Temperature su porasle i u Španiji i Portugalu, a na istoku Španije približile su se četrdesetom stupnju.

Zapad Balkana topliji

U ponedjeljak će iste temperaturne vrijednosti preko Francuske i Italije stići do zapada Balkana i donijeti temperature od 36 do 39 stepeni.

Hrvatski mediji pišu da se toplotni val početkom naredne sedmice očekuje u toj zemlji, a na području Rijeke već važi žuto upozorenje.

“Toplotni val prvo će stići na Jadran, odnosno na sjeverni Jadran, a dnevne temperature će se kretati oko 34 stupnjeva. To će se prolongirati i na ponedjeljak, a zahvatit će i unutarnjost zemlje jer će noći biti vrlo tople”, saopćeno je iz Hrtvatskog hidrometeološkog zavoda.

U Bosni i Hercegovini i Srbiji je i dalje nestabilno vrijeme. Očekuje se relativno toplo, ali sa lokalnim pljuskovima i grmljavinom, gdje će najviše temperature kretati do 30 stepeni.

Iz Federalnog hidrometeorološkog zavoda u Sarajevu Bakir Krajinović navodi da je isti toplotni val uveliko prisutan i na bosanskohercegovačkom tlu ali zbog lokalnih pljuskova ekstremi su neosjetni.

„Ovog ljeta smo imali prilično nestabilne periode, mnogi će se složiti da na širem prostoru Balkana pravog ljetnjeg dana nije ni bilo. Isti toplotni val je stigao i na zapadni Balkan ali dovoljan je kratkotrajni pljusak i atmosfera je odmah rashlađena. Toga nisu imali na sjeveru Evrope pa odatle i bilježimo temperature blizu 40 stepeni“, navodi Krajinović.

Toplotni val koji je trenutno zahvatio Evropu predstavlja “nedvosmisleni znak” klimatskih promjena koje postaju „sve izvjesnije“, navodi se u preliminarnoj studiji naučnika svjetske mreže o vremenskim prilikama World Weather Attribution.

Ekstremno postaje normalno

Od početka toplotnog vala koji je zahvatio sjevernu hemisferu prije nekoliko sedmica, naučnici ističu da taj talas odgovara ranije predstavljenom modelu o klimatskim promjenama.

Naučnici su ipak upozorili da globalno gledano jedan klimatski poremećaj ne može da se pripiše samo ekstremnim vremenskim prilikama jer postoje i drugi faktor kao što je ljudski faktor.

Istraživači su ispitivali klimatske modele i zaključili da trenutni toplotni val zabilježen u Finskoj, Danskoj, Irskoj, Holandiji, Norveškoj i Švedskoj odgovara tom modelu klimatskim promjena koje su sve izvjesnije.

“To je nedvosmisleno znak klimatskih promjena. Ono što se smatralo ekstremno toplom situacijom postat će uobičajeno vreme, a u nekim slučajevima već i jeste”, navodi stručnjak za klimatske promjene Frederic Otto.

Krajinović se slaže sa zvaničnim naučnim stavom komentirajući da ljudski faktor u velikoj mjeri indirektno utiče na globalno zagrijavanje.

„Ekstrem nigdje nije normalan, ali složiću se da pojava ekstrema počinje biti nešto na šta smo se već navikli. Jasno se vidi da su se temperaturni rekordi zabilježili zadnjih 15 godina, i svi ovi ekstremi su produkt klimatskih promjena čiji je glavni uzročnik niko drugi nego čovjek“, poručuje klimatolog iz Sarajeva.

Krajinović poručuje da ćemo u augustu moći osjetiti ljetnje temperature, ali nestabilni intervali sa lokalnim pljuskovima će i dalje remetiti očekivani sklad ljeta.